مرتضى راوندى

8

تاريخ اجتماعى ايران ( فارسي )

ديگر وجود خواهد داشت . در تمام منظومهء شمسى ما ، خورشيد نيرومندترين و فسادناپذيرترين ماشين مولد انرژى است . زمين فقط يك دو هزار ميلياردم حرارت تشعشع يافته از خورشيد را مىگيرد . زندگى گياهان بدون نور و حرارت خورشيد امكان‌پذير نيست و اگر گياهى روى زمين نمىروييد ، حيوانات نيز پديد نمىآمدند . اگر خورشيد ناگهان خاموش شود ، بشر مىتواند سالى چند با انرژى ذخيره شده در نباتات زندگى كند و سپس رشتهء حيات در سيارهء ما خواهد گسست و فروغ آن خاموش خواهد شد . » « 12 » « هرگاه كسى به فكر فرورفتن به مركز زمين بيفتد ، بايد چاهى به عمق 6300 كيلومتر حفر نمايد و به فرض آنكه بتواند چنين چاهى را حفر كند و با سرعت 5 كيلومتر در ساعت از آن پايين رود ، بايد مدت دو ماه بدون لحظه‌اى توقف حركت كند تا به مركز زمين برسد . بديهى است كه كندن چنين چاهى امكان‌پذير نيست . گودترين معادن فقط در عمق دو كيلو - مترى سطح زمين قرار دارد و دو كيلومتر برابر با يك سه هزارم فاصلهء سطح زمين تا مركز آن است . . . مساحت سطح زمين 500 ميليون كيلومتر مربع است . . . در حدود هفت دهم سطح زمين را آب فراگرفته و درياها و اقيانوسها را تشكيل مىدهد و فقط سه‌دهم آن خشكى است . اما حجم كرهء زمين چقدر است ؟ آيا مىتوانيد يك كيلومتر مكعب را در خاطر مجسم كنيد ؟ اگر جعبه‌اى را در نظر بگيريد كه طول و عرض و ارتفاع آن يك كيلومتر باشد ، حجم آن مساوى يك كيلومتر مكعب خواهد شد . تمام خانه‌ها و عمارات شهر بزرگى مانند مسكو را مىتوان در اين جعبه‌جاى داد . حجم زمين از يك ميليون كيلومتر مكعب بيشتر است . . . . در بعضى كشورها دانشمندانى هستند كه عقيده دارند ، جمعيت زمين فوق العاده زياد است و به زودى زمانى فراخواهد رسيد كه زمين ديگر قدرت تغذيهء تمام مردمى را كه روى آن زندگى مىكنند ، نخواهد داشت . . . اگر سطح زمين را بطور تساوى ميان تمام ساكنان آن تقسيم كنند ، به هرمرد و زن و كودك 7 هكتار از سطح خشكى و 12 هكتار از سطح درياها و اقيانوسها خواهد رسيد . . . بديهى است براى آماده ساختن صحراهاى پوشيده از شن و بيابانهاى مستور از يخ و برف بايد كارهاى بسيارى انجام داد ولى بشر قدرت انجام اين كارها را دارد . برخى از دانشمندان مىگويند كه به زودى منابع زغال سنگ و آهن و نفت از بين خواهد رفت . اين ادعا نيز درست نيست ؛ ثروتهاى زمين هرگز به پايان نخواهد رسيد . امروز ديگر رفته‌رفته نيروى رودخانه‌ها و قدرت بادها و حرارت خورشيد و انرژى اتمى جاى زغال‌سنگ و نفت را مىگيرد . در شكم زمين ذخاير پايان‌ناپذير فلزات نهفته است و اگر روزى يكى از اين فلزات كمياب شود مهندسان خواهند توانست فلزى ديگر يا پلاستيك را جايگزين آن نمايند . » « 13 » وضع زمين در فضا اجداد و نياكان ما از ديرباز در صدد كشف اسرار زمين و آسمان بودند و با خود مىگفتند : « گنبد آسمان چيست ؟ آيا از مادهء سختى ، مانند بلور شفاف ، ساخته شده است ؟ آيا اين كاسهء بلورين لبه‌اى دارد ؟ اين ستارگان درخشندهء بيشمار چيستند ؟ آيا به همان اندازه ، كه جلوه مىكنند ، كوچكند ؟ آيا به گنبد نيلگون آسمان

--> ( 12 ) . آ . والكوف ، زمين و آسمان ، ترجمهء كاظم انصارى ، ص 26 ( به اختصار ) . ( 13 ) . همان ، ص 70 - 72 ( به اختصار ) .